Czy bank odpowiada za pieniądze utracone przez klienta w wyniku oszustwa internetowego?

Oszustwa internetowe coraz częściej dotyczą bankowości elektronicznej, kodów BLIK, fałszywych paneli płatności, przejęcia danych logowania albo podszywania się pod pracowników banków. Dla poszkodowanego najważniejsze pytanie brzmi: czy bank może odmówić zwrotu pieniędzy, powołując się na to, że klient sam „zatwierdził” transakcję?

Odpowiedź nie zawsze jest prosta.

Sama autoryzacja transakcji nie kończy sprawy

Banki często wskazują, że klient potwierdził przelew, płatność kartą albo kod BLIK. To jednak nie oznacza automatycznie, że reklamacja jest bez szans.

W sprawach dotyczących nieautoryzowanych transakcji płatniczych znaczenie mają przede wszystkim przepisy ustawy o usługach płatniczych. Bank powinien wykazać, że transakcja była prawidłowo uwierzytelniona, zarejestrowana i nie doszło do awarii technicznej. Sam fakt użycia loginu, hasła, aplikacji mobilnej czy kodu SMS nie zawsze przesądza o odpowiedzialności klienta.

Kiedy klient może walczyć o zwrot pieniędzy?

Szanse na skuteczną reklamację mogą istnieć zwłaszcza wtedy, gdy:

• klient padł ofiarą zorganizowanego oszustwa,
• transakcja była nietypowa względem wcześniejszego zachowania klienta,
• bank nie zareagował na podejrzaną aktywność,
• doszło do przejęcia danych logowania,
• klient szybko zgłosił sprawę do banku i organów ścigania,
• bank ograniczył się do automatycznej odmowy bez realnej analizy sprawy.

Nie każda sprawa zakończy się zwrotem środków, ale automatyczna odmowa banku nie powinna być traktowana jako koniec możliwości działania.

Co zrobić po oszustwie?

Najważniejsze są szybkie działania:

1. Natychmiast zablokować dostęp do bankowości, kart i aplikacji.
2. Złożyć reklamację w banku.
3. Zgłosić sprawę na policję.
4. Zabezpieczyć SMS-y, e-maile, historię połączeń, zrzuty ekranu i potwierdzenia transakcji.
5. Nie kasować korespondencji z oszustami.
6. Zażądać od banku szczegółowego uzasadnienia odmowy.

Warto pamiętać, że sprawy dotyczące cyberoszustw łączą elementy prawa bankowego, konsumenckiego, cywilnego i dowodowego. Tu nie wystarczy samo stwierdzenie: „klient kliknął”.

Bank też ma obowiązki

Bank nie jest wyłącznie biernym wykonawcą przelewów. Instytucje finansowe mają obowiązek dbać o bezpieczeństwo usług płatniczych, stosować mechanizmy uwierzytelniania oraz przeciwdziałać nadużyciom.

Jeżeli bank zignorował nietypową transakcję, nieprawidłowo rozpatrzył reklamację albo przerzucił całą odpowiedzialność na klienta bez konkretnej analizy, sprawę warto zweryfikować prawnie.

Podsumowanie

Utrata pieniędzy w wyniku oszustwa internetowego nie zawsze oznacza, że klient zostaje sam z problemem. Decydują szczegóły: sposób działania oszustów, reakcja banku, czas zgłoszenia, dokumenty i przebieg transakcji.

Forta Legale analizuje sprawy dotyczące sporów z bankami, cyberoszustw, nieautoryzowanych transakcji i odmów zwrotu środków.